Từ một món bánh dân dã gắn bó với đời sống người dân xã Kỳ Xuân, bánh tày Voi ngày nay trở thành đặc sản được nhiều người biết đến và yêu thích. Với hương vị thơm ngon đặc trưng, nguyên liệu gần gũi cùng cách chế biến mang đậm nét truyền thống, bánh tày Voi không chỉ được tiêu thụ trong địa phương mà còn có mặt tại nhiều tỉnh, thành phố và các khu công nghiệp trên cả nước.

Sở dĩ có tên gọi bánh tày Voi hay bánh tày chợ Voi là bởi từ bao đời nay, người dân làm bánh ở vùng Kỳ Bắc (xã Kỳ Bắc cũ) thường mang sản phẩm lên chợ Voi để buôn bán. Theo thời gian, cái tên bánh tày chợ Voi trở nên quen thuộc, được người dân và du khách gần xa nhắc đến như một đặc sản mang đậm hương vị quê hương.

Theo bà Bùi Thị Tú (thôn Nam Tiến, xã Kỳ Xuân), bánh tày chợ Voi vốn là món ăn dân dã của người lao động nên nguyên liệu làm bánh cũng hết sức gần gũi, gồm gạo nếp trắng, đậu xanh, thịt lợn, mỡ hành và lá chuối rừng dùng để gói bánh. Điểm tạo nên sự khác biệt của bánh tày Voi chính là việc lựa chọn loại gạo nếp có độ dẻo cao, hạt mẩy đều, kết hợp với nguồn nguyên liệu tươi ngon và bí quyết chế biến được lưu truyền qua nhiều thế hệ.

Bánh tày Voi thường sử dụng lá chuối rừng thay cho lá chuối thông thường. Loại lá này không chỉ tạo nên mùi thơm đặc trưng, giúp bánh có màu sắc đẹp mắt sau khi luộc mà còn không gây vị chát, vị đắng, góp phần làm nên hương vị riêng biệt của món bánh truyền thống.

Hơn 20 năm gắn bó với nghề làm bánh truyền thống, chị Trần Thị Cương (thôn Hợp Tiến, xã Kỳ Xuân) cho biết, để có được chiếc bánh ngon, ngoài việc lựa chọn nguyên liệu kỹ lưỡng thì kỹ thuật gói bánh cũng đóng vai trò rất quan trọng. Người thợ phải chèn lá khéo léo, gói chắc tay nhưng không làm rách lá để bánh giữ được hình dáng đẹp và không bị vỡ trong quá trình luộc.

Hiện nay, mỗi ngày gia đình chị Cương gói từ 200 - 300 chiếc bánh tùy theo số lượng đặt hàng. Vào các dịp lễ, tết hoặc thời điểm nhu cầu tăng cao, sản lượng bánh còn tăng lên đáng kể để phục vụ khách hàng trong và ngoài địa phương. Nghề làm bánh không chỉ góp phần gìn giữ nét văn hóa ẩm thực truyền thống mà còn tạo thêm nguồn thu nhập ổn định cho nhiều hộ gia đình.

Sau khi được gói hoàn chỉnh, bánh được nấu ngập nước liên tục trong nhiều giờ đồng hồ. Người làm bánh phải thường xuyên châm thêm nước để duy trì nhiệt độ ổn định. Chỉ khi được luộc đúng thời gian và đúng kỹ thuật, bánh mới đạt được độ dẻo, thơm và chất lượng tốt nhất. Khi bánh chín, lớp lá bên ngoài ngả màu vàng nhạt, tỏa hương thơm đặc trưng. Bên trong, lớp nếp dẻo mềm hòa quyện cùng nhân đậu xanh, thịt lợn đậm đà tạo nên hương vị hấp dẫn khó quên. Theo kinh nghiệm của những người làm bánh lâu năm, bánh tày Voi sẽ ngon hơn khi được thưởng thức cùng mật mía, tạo nên sự kết hợp hài hòa giữa vị ngọt thanh và vị béo bùi của bánh.

Bà Bùi Thị Hạnh – Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Kỳ Xuân cho biết, hiện nay trên địa bàn xã có khoảng 11 hội viên tham gia nghề làm bánh tày. Trước nhu cầu ngày càng tăng của thị trường, bánh tày Voi không chỉ được tiêu thụ tại địa phương mà còn được đưa đến nhiều khu công nghiệp trong tỉnh, trở thành món ăn sáng dân dã được nhiều công nhân lao động ưa chuộng. Để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng, các cơ sở sản xuất ngày càng chú trọng đầu tư nâng cao chất lượng sản phẩm, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm và từng bước xây dựng thương hiệu cho sản phẩm truyền thống của địa phương. 

Không chỉ là món ăn quen thuộc trong đời sống hằng ngày, bánh tày Voi còn trở thành món quà quê được nhiều người lựa chọn mang theo mỗi dịp đi xa. Từ những gian bếp nhỏ nơi làng quê, bánh tày Voi hôm nay đang từng bước vươn xa, góp phần quảng bá nét đẹp văn hóa ẩm thực địa phương, đồng thời tạo thêm việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân trên hành trình gìn giữ và phát huy nghề truyền thống.